Vücut Hücrelerinde Molekül Geçişi Nasıl Olur?

Vücut Hücrelerinde Molekül Geçişi Nasıl Olur?

hücre geçişi Vücut Hücrelerinde Molekül Geçişi Nasıl Olur?

Hücreyi çevreleyen zar hücre içi metabolitlerin ve elektrolitlerin sızıp dağılmasını önler. Hücreyi rahatsız edici değişikliklerden izole eder. Kendisi için gerekli yakıt moleküllerini ve diğer besinleri alır, metabolizma artığı iyonları ve polar molekülleri dışarı atar. Hücre zarının iki tarafı arasında çeşitli moleküllerin ve iyonların hücre içi ve hücre dışı konsantrasyonları farklılaştığı için hücre zarının iki tarafı arasında konsantrasyon gradyanı ve potansiyel gradyanı oluşur. Hücre zarının iki tarafı arasında molekül ve iyonlar pasif taşıma ile, kendi başlarına veya aracı moleküllere bağlı olarak konsantrasyon ve potansiyel gradyanlarının itici gücü etkisinde difüzyon ile; pasif taşımayla ise konsantrasyon ve potansiyel gradyanlarına karşı yönde ve metabolik enerji kullanarak aracı moleküller kullanarak taşınırlar. Hücre zarlarında taşınım aracısız yani doğrudan doğruya, herhangi bir taşıyıcı moleküle bağlanmadan; aracılı yani bir taşıyıcı molekül üzerinden gerçekleşen tipte olabilir.

Taşınım sistemlerinin Morfolojik Tipleri

1-) Homosellüler Taşıma: En yaygın olanıdır. Hem prokaryotlarda hem de ökaryotlarda görülür. Organik maddeler veya iyonlar hücre zarından içeriye veya hücreden dışarıya bu yolla taşınırlar.  Örneğin; şekerlerin ve aminoasitlerin girişi gibi.

2-) İntrasellüler Taşıma: Ökaryot hücrelerde görülür. Metabolitler ve iyonlar mitokondri, kloroplast, sarkoplazmik retikulum gibi hücre içi bir organel zarının bir tarafından diğer tarafına taşınırlar. ATP ve diğer bazı metabolitlerin sitoplazma ve mitokondri içi konsantrasyonlarının farklı tutulması buna örnektir.

3-) Transellüler Taşıma: Homosellüler taşımanın özel bir halidir. Maddeler bir hücre katmanının bir tarafından diğer tarafına taşınırlar. Gastrointestinal mukoza ve böbrek tübüllerindeki epitel hücre, H+ iyonları kandan mide suyuna mide mukozasındaki epitel hücreler üzerinden taşınırlar. Buradaki taşıma sistemleri maddeleri sadece bir yönde geçirecek biçimde düzenlenmişlerdir.

Pasif ve Aktif Taşınım

Taşıma sistemleri ister aracılı ister aracısız olsun termodinamik açıdan pasif ve aktif olarak ikiye ayrılırlar. Pasif taşımada bir molekül veya iyon yüksek konsantrasyonda bulunduğu ortamdan düşük konsantrasyonda bulunduğu ortama kendiliğinden geçer. Sistemin serbest enerjisi azalır. Aktif taşımada ise bir madde düşük konsantrasyonda bulunduğu ortamdan yüksek konsantrasyonda bulunduğu ortama metabolik enerji sarfı ile taşınır. Sistemin serbest enerjisi artar.

    Makale Yazarı: duslerkulup2

Sizde yorum yazabilirsiniz...

Kameralı Sohbet