Nefes Darlığına Yaklaşım Hakkında Bilgi

%name Nefes Darlığına Yaklaşım Hakkında Bilgi

Nefes Darlığı

Nefes Darlığına Yaklaşım Hakkında Bilgi

Dispne: Zorlukla, rahatsızlık hissederek ve normal olmayan nefes alma şekline dispne denir.

Hastanın geliş şikayetleri: Nefes alamama, nefesin yetmemesi, derin nefes alamama, derin nefes alma ihtiyacı hissetme, gece uykudan hava açlığı ile uyanma ve efor sırasında nefes darlığı.

Dispne Patofizyolojisi

Dispne kompleks bir olaydır. Solunum kaslarındaki, uzun kas reseptörleri ve golgi tendon organ reseptörleri aracılığıyla olur. Central medulladaki, hiperkapnik reseptörler de bu işin içine dahil olur. Üst hava yolundaki, mekanik ve termal reseptörler de görev alır. Sağ ve sol atriumdaki mekanik reseptörler ve pulmoner arterdeki baroreseptörler, periferik vasküler reseptörleri oluşturarak dispne ile, akciğerlerdeki intraparankimal gerginlik reseptörleri hava yolu iritasyonu reseptörleri ve myeline olmayan reseptörler intersitisyel ödem ve kompliyans değişikliği ile, karotisteki ve arkus aortadaki hipoksik kemoreseptörler, hipoksi varlığıyla stimüle olurlar. Bütün reseptörler santral sinir sisteminin subkorteks ve korteksi ile beraber hareket eder.

Solunum Bozukluklarındaki Diğer Semptomlar

Taşipne: Hızlı nefes almaktır. Dispne beraberinde olmayabilir.

Ortopne: Yatar pozisyonda dispne meydana gelmesidir. LV yetmezliğinde, diyafragma paralizisinde ve KOAH’larda görülür.

Paroksismal Nokturnal Dispne: Gece uykudan uyandıran dispnedir.

Trepopne: Bir veya birden fazla pozisyonda yatarken meydana gelen dispnedir. Unilateral diyafragma paralizisi, hava yolunda hareket eden obstrüktif madde ve cerrahi pnömektomi sonrası görülebilir.

Platipne: Ortopnenin tersidir. Hasta oturunca dispne meydana gelir. Karın kaslarının musküler tonusunun kaybında ve sağ-sol intrakardiak şantlarda (patent foramen ovale) olur.

Hiperpne: Hiperventilasyondur. Metabolik bozukluklarda görülür. Beraberinde dispne olmayabilir.

Dispneyi Oluşturan Nedenler

Hava yoluna bağlı nedenler: hava yolunda kitle, hava yolunda yabancı cisim, anjioödem, hava yolu darlığı, bronşektazi, trakeomalazi.

Kardiyak Nedenler: LV yetmezliği, miyokardiyal iskemi, perikardit, aritmi, perikardiyal tamponad, miyokardit, kardiomyopati, intrakardiak şant, hipertansif kriz, kapak hastalıkları, LV çıkış yolunda obstrüksiyon.

Akciğer Parankimine Bağlı Nedenler: Astımi Koah, Pnömoni, pulmoner ödem, pulmoner kontüzyon, atelektazi, alveolit, sarkoidosis, pulmoner fibrozis, erişkin solunum distresi sendromu.

Plevra ve Göğüs Duvarına Bağlı Nedenler: Pnömotoraks, Plevral effüzyon, plevral yapışıklıklar, göğüs duvarı yaralanmaları, abdominal distansiyon, Kifoskolyoz, hamilelik, pektus ekskavatum.

Vasküler Nedenler: Pulmoner Emboli, Hava embolisi, yağ embolisi, amniyon sıvısı embolisi, pulmoner hipertansiyon, venöz tıkanma hastalıkları, sickle cell anemi, vaskülitler, arteryo-venöz fistüller.

Nöromüsküler Nedenler: Serebrovasküler kazalar, frenik sinir paralizisi, Gullain Barre sendromu, kene paralizisi, botilismus, nöropati, miyopati

Diğer Nedenler: Anemi, metabolik asidoz, düşük kardiyak output, hipoksi, CO zehirlenmesi, Methemoglobinemi, kondisyon düşüklüğü, ateş, hipotiroidi, hipertiroidi, GE reflü, psikojenik hiperventilasyon.

Dispneye Eşlik Eden Semptomlar: Taşipne, Taşikardi, wheezing, stridor, yardımcı solunum kaslarının kullanılması (sternokleidomastoid, sternoklavikular, interkostal), konuşma güçlüğü (dispne nedeniyle), ajitasyon ve halsizlik (Hipoksiye bağlı), karın duvarının paradoksikal hareketi (isnpirasyonda karın duvarının içeriye doğru çökmesi), diyafragma yorgunluğu.

Bu semptomların varlığında hastaya oksijen verilmeli (arteryel oksijen saturasyonu 60 mmHg’den büyük veya %90’ın üzerinde olmalıdır. Havayolu kontrolü yapılmalı, gerekirse zaman geçirmeden mekanik ventilasyon uygulanmalı, hastanın hikayesi öğrenilmeli, daha önce kullanmakta olduğu ilaçlar sorulmalıdır. Fizik muayenesi yapılmalı, gerekli yardımcı testler yapılmalı, primer patolojiye yönelik tedavi uygulanmalıdır. İstirahatte geçmeyen dispneler terminal malignitelerde görülebilir. Benzodiazepin ve opiyatlardan yarar görürler.

   

Düşüncelerinizi bekliyoruz :)

<?php bloginfo('name'); ?> <?php wp_title(); ?>