Metabolik Olaylarda Türev Karbonhidratların Rolü

Şekerlerin Katıldığı Tepkimeler Metabolik Olaylarda Türev Karbonhidratların Rolü

Şekerlerin Katıldığı Tepkimeler

Metabolik Olaylarda Türev Karbonhidratların Rolü

TIBBİ ÖNEMİ OLAN MONOSAKKARİD TÜREVLERİ

  • Şeker fosfatları (glukoz 6-P, UDP-glukoz)
  • Deoksişekerler (2-deoksiriboz, L-fukoz)
  • Amino şekerler (D-glukozamin)
  • Şeker alkolleri  (gliserol, sorbitol, mannitol, ksilitol, miyoinozitol)
  • Şeker asidleri
  • (aldonik ve üronik asid, askorbik asid)
  • Glikozidler (glukozid, galaktozid)

DEOKSİŞEKERLER

MS’in piranoz/furanoz halkasındaki bir/birden fazla –OH grubunun H ile yer değiştirmesi ile oluşurlar.

Tıpta önemi olan deoksişekerler

  • 2-deoksiriboz (DNA’nın yapısındaki tekrarlayan birimler olan deoksiribonükleotidlerin bir bileşeni)
  • L-fukoz ( 6-deoksi-L-galaktoz)
  • L-ramnoz (6-deoksi-L-mannoz):

L-fukoz ( 6-deoksi-L-galaktoz) : doğada L-konfigürasyonunda bulunabilen az sayıda MS’lerden, hücre membranındaki glikoproteinlerin ve glikolipidlerin yapısında yer alır, hücre membranının yüzeyinde yer alan ve hücrelerarası sinyal iletimi ile ilişkili fukozillenmiş oligosakkaridlerin yapısında bulunur, bu nedenle erken embriyolojik gelişim, kan gruplarının belirlenmesi gibi fizyolojik olaylarda ve inflamasyon (yangı) ve neoplazi (tümör oluşumu) gibi patolojik süreçlerde rol alır.

L-ramnoz (6-deoksi-L-mannoz): doğal olarak L-konfigürasyonunda bulunan az sayıda şekerden biridir. Bitkisel polisakkaridlerde bulunur, glukoz-1-fosfat ve deoksitimidin trifosfatdan (dTTP) sentezlenir (insanda sentezlenmez), cehri (rhamnus) ve sumak bitkilerinde bulunur. Gram-negatif bakterilerin membran lipopolisakkaridlerinin yapısında yer alır, bakterinin patojenitesinden sorumludur.

GLİKOZİDLER

Bir MS’in anomerik hemiasetal grubunun, MS olmayan diğer bir bileşiğin –OH grubu ile tepkimeye girerek asetal oluşturması sonucu oluşurlar. Bu şekilde oluşan bağ glikozid bağıdır. Glikozid bağı iki MS arasında ise oluşan bir disakkariddir. Glikozidler, hemiasetal gr.nun ait olduğu MS’e göre glukozid (glukoz) ve galaktozid (galaktoz) olarak adlandırılırlar. Glikozid oluşumuna örnek : glukozun metanolle sıcak ve asid ortamda oluşturduğu glukozidtir.

Glikozidin MS olmayan diğer komponentine aglikon denir. Metanol, gliserol, steroller ve fenoller aglikon olabilir. Kalp kasının kontraksiyonlarını uyardıkları için kalp hastalıklarının tedavisinde kullanılan kardiyak glikozidlerde aglikon komponent bir steroiddir. Ouabain (Strophanthus gratus bitkisinden elde edilir) ve dijital (digoksin) birer  kardiyak glikoziddir. Nükleotid ve nükleik asidlerin önemli bir bileşeni olan adenozin nükleozidi de bir N-glikoziddir. Tüberküloz tedavisinde kullanılan bir antibiyotik olan streptomycin ve  difteri toksininin oluşturduğu ribozil-diftamid tıbbi önemi olan glikozidlerdir.

   

Düşüncelerinizi bekliyoruz :)

<?php bloginfo('name'); ?> <?php wp_title(); ?>