Doğum Kontrol Hapları Hakkında Bilgi

Doğum kontrol hapı Doğum Kontrol Hapları Hakkında Bilgi

Doğum kontrol hapı

Doğum Kontrol Hapları Hakkında Bilgi

Oral Kombine Hormonal Kontraseptif Yöntemler :

Kombine oral kontraseptifler (KOK) doğal kadınlık hormonları olan östrojen ve progesteronun sentetik formlarını içerirler: Etinil östrodiol içeriği; düşük doz KOK’larda 30 μg ve daha az, diğer KOK’larda; 50 μg.dır. 21, 22 ve 28 günlük paketler halinde hazırlanmıştır. Türkiye’de halen 21’lik haplar bulunmaktadır. Monofazik ve multifazik preparatlar olarak ikiye ayrılır: monofazik KOK’larin içeriği her günkü hap için aynidir. Multifaziklerde ise hapların içeriği günlere göre değişir.

 ─ Oral Hormonal Kontraseptiflerin Türkiye’de Kullanımı:

Türkiye’de 2003 yılında yaşayan “15-49” yaşlar arasındaki evli kadınların;

  • %98’i oral hormonal kontraseptifleri (Hap) bir modern aile planlaması yöntemi olarak

bilmektedir (2003 TNSA).

  • %34.6’si geçmişte kullanmıştır.
  • Son bir yıl içinde hap kullananların %54’ü hap kullanmayı bırakmıştır!
  • 2003 yılında sadece kadınların %4.7’si hap kullanmaktadır !

Hap kullanmayı bırakma nedenlerine bakıldığında,

  • %7.2’si gebe kaldığı için,
  • %5.5’i yöntem basarisizliği nedeniyle,
  • % 29.8’i başka yönteme geçmek istediği için
  • %11.7’si diğer nedenlerden d olayı, hap kullanmaya başladıktan sonraki 12 ay içinde hap kullanmayı bırakmıştır.

2003 yılında hap kullanan kadınların;

  • %54.1’, kullanmaya başlanmadan önce hapların olası yan etkileri hakkında,
  • %38.3’ü yan etkiler görüldüğünde ne yapması gerektiği hakkında,
  • %33’ü de diğer yöntemler hakkında bilgilendirildiklerini belirtmişlerdir

 ─ Oral Kombine Hormonal Kontraseptif Yöntemlerin Kullanım Kuralları:

  • Düzenli olarak, her gün 1 hap yutulur;
  • tercihan her gün yaklaşık ayni saatlerde,
  • aksam yemeğinden sonra veya
  • gece yatmadan önce, yutulmalıdır
  • 21 gün düzenli-unutulmadan yutulur.
  • 7 gün hap yutulmaz, ara verilir,
  • 8. gün yeni bir kutuya başlanır

Oral Kombine Hormonal Kontraseptif Yöntem Kullanmaya Başlama:

  • Kadın adetinin ilk 5 günü içindeyse: Hemen başlanır, (ek yöntem gerekmez.)
  • Kadın adetinin 6-28. günlerinde ve gebe olmadığından emin ise KOK başlanır + 7 gün ek yöntem kullanır,
  • Doğum sonrası: emziriyorsa, 6 aydan sonra,
  • amenoreik ise: gebe olmadığından kesinlikle emin ise
  • KOK başlanır + 7 gün ek yöntem kullanır,
  • adet görmeye başlamışsa; kadın adetinin ilk 5 günü içindeyse:
  • hemen başlanır (ek yöntem gerekmez),
  • kadın adetinin 6-28. günlerinde ve gebe olmadığından emin ise KOK başlanır + 7 gün ek yöntem kullanır,
  • Doğum sonrası: emzirmiyorsa, 21. günden sonra KOK başlanır,
  • Düşük sonrası ilk 7 gün içindeyse: hemen başlanır, (ek yöntem gerekmez)

Oral Kombine Hormonal Kontraseptif Yöntemlerin Kullanım Kuralları:

 “Hap yutulması unutulduğunda ne yapılmalıdır?”

  1. “30-35 mcg etinil östrodiol içeren haptan “1 veya 2 hap” unutulduysa ve 20 mcg etinil östrodiol içeren haptan 1 hap” unutulduysa;
  • Hatırlandığı anda hemen 1 hap yutulmalı, “o günün” hapı da yutulmalı (2 hap/gün) ve düzenli olarak her gün 1 hap yutulmaya devam edilmelidir.
  • Ek yönteme gerek yoktur.
  1. “30-35 mcg etinil östrodiol içeren haptan “3 veya daha fazla hap” unutulduysa ve 20 mcg etinil östrodiol içeren haptan 2 veya daha fazla hap” unutulduysa;
  • Hatırlandığı anda hemen 1 hap yutulmalı, “o günün” hapı da yutulmalı (2 hap/gün) ve düzenli olarak her gün 1 hap yutulmaya devam edilmelidir.
  • İlaveten 7 gün içinde cinsel ilişkiye girilmemeli veya ek yöntem kullanılmalıdır.
  • Siklusun ilk haftası içinde unutulmuşsa ve bu süre içinde ek yöntem kullanılmaksızın cinsel ilişkiye girilmişse acil kontrasepsiyon gerekir.
  • Siklusun üçüncü haftası içinde unutulmuşsa, kullanılmakta olan paket bitirilmeli, hiç ara verilmeden yeni pakete başlanmalıdır.

─ Oral Kombine Hormonal Kontraseptif Yöntemler, İstenmeyen Gebeliklerden Ne Kadar Korur?

Düzenli ve kullanım kurallarına uyularak kullanıldığında çok yüksek oranda korur, yüzde 99.7 oranında korur yani sadece bin kişiden 3’ünde gebelik oluşabilir. Ancak düzenli ve doğru kullanılmaz ise, koruyuculuğu yüzde 92’ye düşer

─ Oral Kombine Hormonal Kontraseptif Yöntemlerin Olumlu Yönleri Nelerdir?

  • Bırakıldığında hemen gebe kalınabilir,
  • Adetleri düzenler,
  • Anemi riskini azaltır,
  • Adet öncesi gerginlik ve dismenoreyi AZALTIR,
  • İyi huylu meme hastalıklarından KORUR,
  • Över kistlerinden, over kanserinden, endometriyum kanserinden KORUR,
  • Akneyi AZALTIR,
  • Kolon kanseri riskini AZALTIR,
  • Osteoporoz ve buna bağlı kemik kırılmalarını ÖNLER,
  • Romatoid artriti AZALTIR.

─ Oral Kombine Hormonal Kontraseptif Yöntem Kullanırken Görülebilecek Durumlar:

  • Hap kullanmaya başlanan ilk 3 ayda;
  • bulantı, kusma,
  • bas ağrısı,
  • memelerde hassasiyet
  • adet kanamasında azalma
  • adetler arasında lekelenme
  • venöz tromboemboli (ilk 4 ayda) görülebilir

─ Oral Kombine Hormonal Kontraseptif Yöntem Kullanan Kişi hapı Bırakınca Ne Zaman Tekrar Gebe Kalabilir?

Hap bırakıldığında HEMEN gebe kalınır

 ─ Oral Kombine Hormonal Kontraseptif Yöntem Kullanırken Kontrole Gelmek Gerekir mi?

  • İlk kez 1 ay sonra kontrole gelinmelidir. Her kontrole gelindiğinde “izlem danışmanlığı” yapılmalıdır. İlk kullanım için 1 paket/blister hap verilmiş iken, kontrol ziyaretlerinde 2’ser blister verilmektedir. (Başvuranlara ne kadar yöntem verileceğine ilişkin Sağlık Bakanlığı’nın güncel kuralları izlenmelidir.)
  • Hiç bir yakınma olmasa da her yıl bir kez kontrole gelinmelidir.
  • Herhangi bir yakınma olursa, istendiği zaman kontrole gelinebilir.
  • Herhangi bir nedenle hap bırakılmak istenirse, bırakılmadan önce sağlık personeline danışılması hatırlatılır.

─ Oral Kombine Hormonal Kontraseptif Yöntem Kullanırken Kontrol Tarihinin Beklenmeksizin Gelinmesi Gereken Durumlar Nelerdir?

  • şiddetli bas ağrısı olursa,
  • şiddetli göğüs ağrısı, nefes darlığı olursa
  • şiddetli karin ağrısı olursa,
  • şiddetli uyluk, bacak ağrısı olursa,
  • görme, konuşma bozukluğu olursa,
  • sarilik olursa
  • adet olmazsa veya adet kanaması az olursa Kontrol tarihi beklenmeksizin bir sağlık kurulusuna başvurulmalıdır.
Oral kontraseptifler Doğum Kontrol Hapları Hakkında Bilgi

Oral kontraseptifler

    Makale Yazarı: duslerkulup2

Sizde yorum yazabilirsiniz...