Dadaizm Hakkında Çok Detaylı Bilgi

dada02 Dadaizm Hakkında Çok Detaylı Bilgi

Dadizm
Dada veya Dadaizm Birinci Dünya Savaşı yıllarında başlamış
kültürel ve sanatsal bir akımdır. Dada Dünya Savaşının barbarlığına,
sanat alanındaki ve gündelik hayattaki entelektüel katılığa bir protesto
olmuştur. Mantıksızlık ve varolan sanatsal düzenlerin reddedilmesi
Dada’nın ana karakteridir.
Jean Arp, Richard Hülsenbeck, Tristan
Tzara, Marcel Janco ve Emmy Hennings?in aralarında bulunduğu bir grup
genç sanatçı ve savaş karşıtı 1916 yılında Zürih?te Hugo Ball?in açtığı
cafe?de toplandı. Fransızca?da oyuncak tahta at anlamına gelen “Dada” bu
kişilerin yarattığı edebi akımın ismi olarak seçildi. Bildirisi de
burada açıklandı.
Bu akım, dünyanın, insanların yıkılışından
umutsuzluğa düşmüş, hiçbir şeyin sağlam ve sürekli olduğuna inanmayan
bir felsefi yapıdan etkilenir. Birinci Dünya Savaşı?nın ardından gelen
boğuntu ve dengesizliğin akımıdır. Dada?cı yazarlar, kamuoyunu
şaşkınlığa düşürmek ve sarsmak istiyorlardı. Yapıtlarında alışılmış
estetikçiliğe karşı çıkıyor, burjuva değerlerinin tiksinçliğini
vurguluyorlardı.

Toplumda yerleşmiş anlam ve düzen kavramlarına
karşı çıkarak dil ve biçimde yeni deneylere giriştiler. Çıkardıkları çok
sayıda derginin içinde en önemlisi 1919-1924 arasında yayınlanan ve
Andre Breton, Louis Aragon, Philippe Soupauld, Paul Eluard ile Georges
Ribemont – Dessaignes?in yazılarının yer aldığı Litterature’dü.
Dadacılık 1922 sonrasında etkinliğini yitirmeye başladı. Dadacılar
gerçeküstücülüğe (sürrealizm) yöneldi.

Manifestolar’dan örnek

Radikal Dadacı Manifesto

Eğer
burada çok önemli kararlar alınacaksa, açık ve dobra bir bakışı hâkim
kılmalıyız. Kültürün önemli bir kısmının temsilcisi olarak manen ve
madden hakkımızı talep ediyoruz, biz, sanatçılar, ülkenin ideolojik
gelişmesine katılmak istiyoruz, biz Devletti ele geçirmek istiyoruz ve
üstümüze düşen sorumluluğu yerine getirmek istiyoruz.

Biz
bildiriyoruz ki günümüzün kanunlarını onların ana çizgileriyle sanatsal
olarak yeni baştan düzenleyeceğiz. Soyut sanatın hayaleti, insanoğlunun
muazzam özgürlük duygusunun genişliğini temsil ediyor. Bizim inancımız
kardeşlik sanatıdır: sanat toplumun yeni amacıdır. Sanat aydınlığı
önerir, sanat yeni insanın esasına hizmet eder. Yeni insan herkes gibi
sınıfsız bir topluma mensup olmalıdır. Biz, komünal girişimin
tamamlanmasıyla her bireyi bilinçli bir üretim gücünün mecrasına akıtmak
istiyoruz. Sistemin eksikliklerine ve gücü tahrip edenlere savaş açtık.
Bizim en büyük özlemimiz insanlığı manevi yönleriyle de anlamaktır. Bu
bizim görevimizdir. Bu çaba bütün insanlar için büyük bir dayanma gücü
canlılık sağlayacaktır. Bunun başlangıcı bizleriz. Biz bu doğrultuda
çabalamalıyız ve birbirinden çok farklı öğeleri ahenkli bir bütüne
ulaştırma dileklerimizi dile getirmeliyiz.

tristan tzara Dadaizm Hakkında Çok Detaylı Bilgi

    Makale Yazarı: duslerkulup2

Sizde yorum yazabilirsiniz...