Biyoelektrik Potansiyeller Hakkında Bilgi

Biyoelektrik Potansiyeller Hakkında Bilgi

Aksiyon potansiyeli Biyoelektrik Potansiyeller Hakkında Bilgi

Aksiyon Potansiyelinin meydana gelmesi

Biyoelektrik Potansiyeller Hakkında Bilgi

Biyoelektrik potansiyaller sinyalleri sinir ve kas hücreleri gibi uyarılabilir hücreler tarafından üretilirler. Biyoelektrik sinyallerin temelinde uyarılabilir hücrelerin membran (zar) potansiyeli yatar. Bu tip hücreler bazı koşullar altında uyarıldıklarında zar potansiyelleri değişikliğe uğrar. Hücre dinlenme halindeyken hücrenin dışına göre negatif olan hücre içi potansiyel polarite değiştirerek hücre dışına göre pozitif bir değer kazanır. Hep veya hiç tarzında oluşan (yani sadece iki değerden birini alabilen) bu polarite değişikliğine hücrenin Aksiyon Potansiyeli denir.

Aksiyon Potansiyeli: Uyarılabilir hücrelerin en temel elektriksel aktivitesidir. Çok hücreli organizmalarda bilgi iletiminin en temel ögesidir. Her türlü fiziksel ve kimyasal aktivitenin temelini oluşturur. Hep ya da hiç prensibi geçerlidir.

Zar Potansiyeli: Zar potansiyeli hücre içine sokulan özel mikro elektrotlarla ölçülebilir. Aksiyon potansiyeli ise hücre dışında da ölçülebilir. Sinir hücrelerinden kaynaklanan aksiyon potansiyelleri başka sinir hücrelerine ilerledikleri mesafe boyunca yenilenerek iletilirler.

Aksiyon potansiyeli evreleri:

1-) Uyarılma evresi

2-) Depolarizasyon evresi

3-) Peak (uç) evresi

4-) Repolarizasyon evresi

5-) Depolarize edici ard potansiyel evresi

6-) Hiperpolarize edici ard potansiyel evresi

Aksiyon Potansiyelinin Yayılım Hızını Arttıran Faktörler: Birim yüzeydeki sodyum kapısı sayısının artması, eşik potansiyelin düşmesi, membran kapasitansının düşmesi, akson iç direncinin düşmesi, akson yarıçapının artması, sıcaklığın artması, myelin kılıfın varlığı ve kalınlığı ( Membran direncini büyütür ve kapasitansını  düşürür).

Akson çapı arttıkça; iletim hızı artar, eşik değer azalır, aksiyon potansiyeli genliği yükselir, tepeye ulaşma süresi kısalır, aksiyon potansiyeli süresi kısalır. İletim akson çapı ne kadar kalınsa ve myelin kılıf varsa ve de ne kadar kalınsa o kadar hızlı olur.

Elektrofizyolojik Sinyaller

Birçok hücrenin birlikte uyarılmasından doğan akımların yol açtığı elektrik alanları dokular içinde yayılarak biyolojik ortamın birbirinden uzak noktaları arasında da potansiyel farkları oluştururlar. Elektronik (Graded) potansiyel diye bilinen ve aksiyon potansiyeli gibi hep ya da hiç tarzında oluşmayıp her değeri alabilen bu tür potansiyeller, organizma içinde farklı noktalara yerleştirilen iki elektrot arasından ölçülebildikleri gibi vücut yüzeyine yerleştirilen elektrotlar arasından da ölçülebilir.

İnsan Vücudundan Alınabilen Bazı Elektrofizyolojik Sinyaller

Kalp kasının aktivitesini yansıtan ve vücut yüzeyinden yazdırılabilen Elektrokardiyogram (EKG), İskelet kası hücrelerinin toplu aktivitesini yansıtan ve kas üstündeki deri yüzeyinden yazdırılabilen Elektromyogram (EMG), Beyin hücrelerinin spontan, non spesifik aktivitesini yansıtan Elektroensefalogram (EEG), Belli bir duyusal uyaranlabeynin bu duyu ile ilgili alanlarının aktive edilmesinden doğan Uyartılmış (Evoked) veya daha genel adlarıyla olaya bağlı potansiyeller (Up), Periferik duyu organlarındaki reseptör hücrelerin aktivasyonundan doğan (Elektro – okülogram (EO cuG), Elektro Olfaktogram (EOG), Elektro – Nistamogram (ENG) vb. potansiyellerdir.

    Makale Yazarı: duslerkulup2

Sizde yorum yazabilirsiniz...

Kameralı Sohbet