Nüzul Sebeplerinin Problemleri

Nüzul Sebeplerinin Problemleri:

1)Nüzul sebeplerinde bazı tarihi uyuşmazlıklar göze çarpmaktadır Tarihi olaylarla uyuşmayan bu nakillerin tahkiki yapılmadan bazı tefsirlere girdiği görülmektedir
2)Nüzul sebeplerinin kendi muhtevası içinde bazı karışık ve izahı güç meseleleri bulunmaktadır Bu karışıklık ve güçlük, nüzul sebebini ve hadisesini, Rasulullah veya ondan sonraki dönemlere de dayandırma anlayışından kaynaklanmaktadır
3) Nüzul sebepleri fırkaların ortaya çıkmasında rol oynayan amillerden biri olmuştur Dolayısıyla fırkalar, kendi görüşlerinin doğruluğunu ispat etmek için nüzul sebeplerini tahrif ederek kendi yönlerinde kullanmak istemişlerdir
Sebeb-i nüzul ilminde bazı tarihi uyuşmazlıklar da göze çarpmaktadır Mesela: ?Allah?ın mescitlerinde O?nun isminin anılmasını engelleyen ve bunların yıkılmasına çaba harcayandan daha zalim kim olabilir? Onların içlerine korkarak girmekten başkası değildir Onlar için dünyada bir aşağılanma, ahirette büyük bir azap vardır? (Bakara: 2/114) bu ayet hakkında Katade der ki: ?Bu ayet Babil?li Buhtu?n-Nasr ve ashabı hakkında nazil oldu Onlar Yahudilerle harbettiler ve Kudüs?ü de harab ettiler Rumlardan olan nasaralar da bu işde ona yardımcı oldular? Yani burada, Kudüs?ü tahrib etme hususunda hristiyanlarla Buhtu?n-Nasr birlikte hareket ettikleri söylenmek istenmektedir Halbuki Buhtu?n-Nasr?ın yahudilerle mücadelesi ve Kudüs?ü tahribi Miladdan 633 sene evvele tesadüf etmektedir Daha o zamanda hristiyanlık diye bir şey yoktu Bu gibi hataya El-Vahidi düştüğü gibi, Tarihçi olan Et-Taberi de bu haberi tefsirinde zikretmiştir.
Zerkeşi şöyle diyor: ?Bir şey, şanını yüceltmek ve sebebi tekerrür ettiğinde unutulması korkusuyla onu bir daha hatırlatmak için iki defa inebilir Nitekim Fatiha suresinin bir defa Mekke?de, bir defa da Medine?de olmak üzere iki defa indiği rivayet edilir Yine İhlas suresinin Mekke?de müşriklere, Medine?de de Kitap ehline cevap olarak indiği rivayet edilir Ebu Talib?in Mekke?de iman etmemesine rağmen Rasulullah?ın ?Nehyolunmadığım müddetçe senin için Allah?tan mağfiret dileyeceğim? buyurması üzerine inen Tevbe: 9/113 ayetinin Medine?de indiğine dair ittifak vardır Demek ki bu ayet te iki defa inmiştir
Yukarıda zikrettiğimiz gibi, nüzul sebeplerinde de bazı karışık ve izahı güç meseleler vardır Bu husuta bir kolaylık olmak üzere Şah Veliyyullah ed-Dihlevi şu izahatı vermektedir: ?Zor mevzilerden biri de sebeb-i nüzulü bilmektir Buradaki zorluğun yönü mütekaddimun ve müteahhirunun muhalefetlerinin bulunuşudur ki, bu da sahabe ve tabiunun sözlerini araştırmakla meydana çıkar Onlar şu ayet şu hususta nazil oldu, lafzını, Rasulullah zamanında vaki olan bir hadiseye has olarak kullanmadılar Bu sözlerle belki onlar, Rasulullah zamanına veya Rasulullah?dan sonra ayetin tasdik ettiği şeylerin bazısını zikredip, bu hususta nazil oldu diyorlar Burada bütün esaslara uygunluğa lüzum yoktur, belki hükme olan intibak kâfidir
Fırkaların ortaya çıkışında rol oynayan amillerden biri de nüzul sebepleridir Gerek ayetlerin nüzul sebeplerine iyi vakıf olunamama gerekse kasti olarak tahrif edilmeleri yönünden, tefsirlerde yanlış hükümler verilmesine vesile olmuştur Bukeyr, Nafi?ye İbn Ömer?in Haruriyye fırkası hakkında görüşü nedir diye sorduğunda, O, onları Allah7ın mahlukatının en şerlisi olarak görüyordu Zira onlar, kâfirler hakkında nazil olan ayetleri, mü?minlere aitmiş gibi addetme yoluna gittiler, şeklinde cevaplandırmıştırHer ayet için bir nüzul sebebi aramaya lüzum yoktur Ayetler ihtiva ettikleri manayı anlatmak için nazil olmuş olabilirler İbn Teymiyye bu hususu şöyle teyid etmektedir ?Bazı ayetlerin sebebi nüzulü bilinmez Bu taktirde ayetin sebebi nüzulü doğrudan doğruya ayetin manasıdır Yani o ayet ihtiva ettiği manayı anlatmak için nazil olmuştur? Tefsir sahasında şöhret yapmış olan Abdullah b Mes?ud ?Allah?a yemin ederim ki, Kitab?da nazil olan ayetlerin kim için ve nerede nazil olduklarını en iyi ben biliyorum? demektedir Burada İbn Mesud?un en iyi ben bilirim demesi, Kur?an-ı Kerim?i iyi anlayabilmek için, sebeb-i nüzulü bilmenin lüzumuna bir işarettir Vahidi, Kur?an tefsirinde sebeb-i nüzulün ehemmiyetini belirtmek için ?Ayetin tefsiri ona ait hadiseye vakıf olmadan ve sebeb-i nüzulü bilmeden mümkün olamaz?Yine bu zat ?Bir ayetin sebebi nüzulü hakkında konuşmak rivayet ve sema ile olur, aksi taktirde söylemek helal olmaz? demektedir İşte bu bakımlardan sebeb-i nüzul, sahabe devrinden itibaren tefsir hareketinde ve ihtilaf zuhurunda rol oynayan mühim bir amil olmuştur

    Makale Yazarı: Duslerkulup

Sizde yorum yazabilirsiniz...