Kıkırdak Dokusu Hakkında Detaylı Bilgi

 

Kıkırdak dokusu; proteoglikan, glikoprotein, Glikozaminoglikan, Hyaluronik asit, kollajen ve elastin olarak isimlendirilen matriks yapılarının yanı sıra elastin lifler ile Tip 1 ve 2 kollajen liflerinden ve ayrıca kondroblast ve kondrosit isimli iki tip hücreden oluşan bir yapıdır.

GÖEVLERİ:

1- Bağ dokusunun özelleşmiş şeklidir. Bu nedenle bağ dokusu gibi destekleyici görevi vardır.

2- Mekanik zorlanmalara ve basınca karşı doku ve organları korur.

3- Yumuşak doku ve organların yapısına girerek onlara sertlik ve dayanıklılık kazandırır.

4- Eklem yüzeylerinde darbe emici ve kayganlığı sağlayarak kemik hareketlerini kolaylaştırır.

5- Doğum öncesi ve sonrasında uzun kemiklerin gelişimi ve büyümesi için gereklidir.

Değişik fonksiyonel gereksinimler sonucu herbirinin matriks bileşimlerinde farklılık görülen 3 tip kıkırdak meydana gelir: Hyalin, elastin ve fibröz kıkırdak olmak üzeredir.

1- Hyalin Kıkırdak: Organizmada en çok bulunandır. Embriyonel dönemde ve sonrasında kemik dokusunun gelişmesini sağlayacak olan bu kıkırdak dokusudur.  Bulunduğu Yerler: Hareketli eklem yüzeylerinde, Büyük solunum yolları duvarlarında (burun, larynx, trachea, bronşlar),  Kaburgaların uç kısımlarında  ve Kemiklerin epifiz plaklarındadır. Lif tipi:  Tip II kollagen. Oldukça ince (200- 250 A0). Dallanma yok. İplikçikler şeklindedir. Matriks makromolekülleri ile aynı kırılma indeksine sahip oldukları için preparatlarda görülemezler. Her yönde seyrederek sıkı bir keçe örgüsü yaparlar.

Kondronektin: Kondrositlerin matriks kollagenine bağlanmasını sağlayan protein.

Teritorial matriks: Kondrositlerin kollagenden fakir olan matrikse gömüldüğü kısımdır (lakun veya kondroplast).

Perikondriyum: Eklem kıkırdakları ve intervertebral disklerdeki kıkırdaklar dışında, kıkırdaklarda kıkırdak büyümesi ve devamlılığı için şart olan sıkı bağ dokusundan yapılmış olan kıkırdak zarıdır. Tip I kollagen lifler, fibroblastlar ve kondroblastlar bulunur.

2- Elastik Kıkırdak (Epiglottis) : Bulunduğu yer : Kulak kepçesi, Burun kanatları, Epiglottis ve Larenks kıkırdaklarının bir kısmıdır. Lif tipi: Hyalin kıkırdağa benzer. Tip II kollagen ve Elastik lifler bulunur. Elastik lifler dallanarak anostomozlar yaparlar. Basınçlara hyalin kıkırdak kadar dayanıklı değildirler. Fakat, çok rahatlıkla bükülüp, esneyebilirler. İzogen gruplar (kondron) genellikle yoktur. Tek tük 2’li veya 3’lü izogen grup oluşumu görülebilir.

3- Fibröz Kıkırdak (Intervertebral disk) : Bulunduğu yerler:  Intervertebral disler ve Simfisis pubis’teki kıkırdaklardır.  Lif tipi:  Tip I kollagen lifler. Demetler yapar ve hücre grupları arasında her yönde dağılırlar.  Kıkırdağa etki eden kuvvetlerin yönüne bağlı olarak yerleşirler. Perikondriyum bulunmaz. Beslenmeleri sinoviyal sıvıdan difüzyonla olur. Tek sıra dizilmiş hücrelerden oluşan İzogen gruplar (kondron) oluştururlar.

    Makale Yazarı: duslerkulup2

Sizde yorum yazabilirsiniz...

 Kameralı Sohbet