Kan Proteinleri Hakkında Her Şey

kan proteinleri 1 Kan Proteinleri Hakkında Her Şey

TOTAL PROTEİN:

Klinik önemi az, Albumin, Ig gibi major proteinlerden etkilenir. (Ör: Sirozda albumin Düşük + immunglobulinler yüksek ya da normal T. Protein ise normal bulunabilir ). Düşük düzeydeki proteinlerde olan değişimi yansıtmaz ( Ör: seruloplazmin, CRP).

T. protein ¯ T. protein ­
·Dilüsyonel

·Hipoalbuminemi (sentez kusuru, nutrisyonel, malabsorbsyon, protein kaybettiren sendromlar)

·Ig yetmezliği)

·Protein içermeyen sıvı kaybı

·Aşırı staz

·Ig yüksekliği ( Kronik enf., şiddetli otoimmun olaylar)

PREALBUMİN  (tiroksin bağlayıcı prealbumin TBPA, transtiretin-TTR ):

Retinol bağlayıcı protein (RBP)’e bağlanır ve  idrarla kaybı azalır. Tiroksin ile bağlanır. KC sentez kapasitesi için duyarlı bir markırdır. BOS’daki % oran kandan yüksektir. Negatif akut faz proteinidir.

ALBUMİN  ( 3.5 -5.2 g/dL):

Total proteinin yaklaşık 2/3’üdür. Yaklaşık 60’ı ekstrasellüler aralıktadır. Sentez hızı, kolloidal ozmotik basınç ve beslenme ile ilişkilidir. Vasküler ve ekstravasküler alanda COP sağlanmasını sağlar. Transport görevi vardır ( YA, FL, Ca, Mg, aminoasidler, ilaçlar, hormonlar, bilirubin….). Amino asid kaynağıdır (Perifer dokular için). İnflamatuvar yanıtı düşüktür. Antioksidan özelliği mevcuttur ve tampon görevi görür. Yarılanma süresi yaklaşık 20 gündür. Sağlıklı kişilerde  %8 ‘i ve daha azı glikozillenmiştir. Diyabette bu oran % 25’e kadar  çıkabilir (Fruktozamin). Bisalbuminemi: farklı varyantlar bulunur, klinik bulgu vermez. Analbuminemi: Sentez kusuru, kanda albumin < 0.05 g/dL’dir. Venöz staz, akut dehidratasyonda yüksek saptanır.

 

Albumin Düşüklüğü:

  • Dilüsyonel sebepler: Sıvı giden koldan kan örneği alma, Protein içermeyen sıvıların uzun süreli kullanımı ve Sıvı retansyonudur (Ör: gebelik).
  • İnflamasyon Sebebiyle: Hemodilüsyon,  Vasküler geçirgenlik artar ( ekstravaskülere kayıp), Hücrelerde kullanım artar ve Sitokinler ile artan COP nedeni ile( AAT, AAG) sentez azalır.
  • Karaciğer Hastalıkları Sonucu: Parankim harabiyeti % 95’e ulaşana dek sentez devam eder, Ig’ler artar , albumin sentezi  azalır,  Ekstravaskülere kayıp m.g. ve Toksinlere bağlı sentez azalabilir ( Ör: alkol).
  • İdrarla kayıp: Bir proteinde (-) yük ne kadar fazla ise anyonik bazal membrandan filtrasyon o oranda düşük olur. Ancak albumin küçük, globüler yapıda olduğu için filtre olur. Sağlıklı kişilerde < 20 mg/L, < 30 mg/gün dür. 20-300 mg/L atılım = MİKROALBUMİNÜRİ
  • Gastrointestinel sistem ile kayıp: İnflamatuvar hastalıklar, protein kaybettiren enteropati
  • Deri yolu ile kayıp: Şiddetli yanık, psoriasis
  • Protein kalori malnutrisyonu
  • Ödem-assit ( Ör: siroz)
  • Yaşlılık
  • Tropikal bölgede yaşama ( Ig’ler yüksektir)

 

test Kan Proteinleri Hakkında Her Şey

Albuminin Kullanım Alanları

Akut karaciğer hastalıklarının takibi, Siroz şüphesi takibi, Ödem nedeninin araştırılması, yaşlılık ve hastanede yatan hastalarda prognostik değerlendirmede, SİROZ ve NEFROTİK SENDROM’da Immunglobulinler ve alfa-2-makroglobulindeki artış COP’ı dengeler.

a-2 MAKROGLOBULİN (AMG)

En büyük plazma proteinlerindendir.  Kinin, kompleman, pıhtılaşma yolundaki enzimlerin en önemli inhibitörüdür. Kadın > erkektir ( östrojen nedeni ile). Nefrotik sendromda çok yükselir­­­ ( MW yüksek ®atılamaz, COP’ı sürdürmek için sentezi ­ ). Yüksekse : Östrojen kullanımı, NS, bebeklik, çocukluk dönemi. Yüksekse : Akut faz yanıtı, pankreatit, prostat Ca ( PSA ile bağlanır ve hızla yıkılır).

Beta-2 MİKROGLOBULİN (BMG) 0.8 – 2.4 mg/L

HLA class I antijenlerin hafif zinciridir ( MW: 11,800).  Tüm çekirdekli hücrelerin zarında bulunur. Kana özellikle lenfosit ve tümör hücrelerinden geçer. Yıkım böbreklerde ( glomeruler filtrasyon+ tubuler reabsorbsiyon, t ½ ~ 40 dk). Tubuler reabsorbsiyon işlevini test etmek için idrarda ölçülebilir ( serumda < 6 mg/L’de). İmmun sistemin uyarıldığı durumlarda kanda ­artar. B lenfositlerle ilişkili tümör, multipl myelomda ­artar.

Kullanım Alanları:  Malignitelerde tedavi takibi, Özellikle çocuklarda GFR hesaplama, Tubulointerstisyel hasarı belirleme, Transplantasyon sonrası böbrek işlevi belirleme, Kemik iliği nakli sonrası doku reddi takibi, HIV’de progresyon takibinde kullanılır.

TRANSFERRİN (TRF, Siderofilin) 200-400 mg/dL

Fe3+ i Trf. Rec. aracılığı ile hücrelere taşır ( RES, KC).  1 molekül transferrin en fazla 2 molekül Fe3+ taşır. Vücuttaki demirin < %0.1’i TRF ile bağlıdır. TRF’deki  bağlama bölgelerinin ~ 1/3’ü Fe3+ ile bağlı. Demir eksikliğinde demir ile satürasyonu azalır. Demiri bağlaması nedeni ile bakteriyostatik (üremesini durduran) etkisi de vardır. t1/2 (yarılanma ömrü) yaklaşık 7-10 gündür. Sentez başlıca karaciğerde , demir değerlerinin düşmesi ile uyarılır ( östrojen, kortikosteroidlerde ­).

Transferin Yüksekliği

  • Anemi’de sentez ­, satürasyon ¯ ( N:% 30 – 38 )
  • Gebelik, östrojen alınımı
  • Hemakromatozda satürasyon artar, düzeyler ~ N

Transferin Düşüklüğü

  • Akut faz yanıtı, pankreatit
  • Malnutrisyon
  • Kronik karaciğer hast.
  • NS, SLE
  • Hemoglobin sentez kusurları ( porfiria, talasemi..)

FERRİTİN

Demir deposudur. Serum ferritini büyük oranda karaciğerden köken almaktadır. Demir eksikliğinin en erken evrelerinde düşük başlar. Akut kan kayıplarında düşüklüğü 1-2 hafta sonra ortaya çıkar. Demir eksikliğinde <12 mg /L’dir. İnflamatuvar durumlarda > 100 mg/L’dir.

Gc GLOBULİN (DBP)

Alfa1 globulin de denir. D vitaminini bağlama özelliği var . Nefrotik sendromda idrar ile atılımı artar

HEMOPEKSİN ( HPx)

Hb bağlar, hemolizde yükselir­ ( b1-glb). Haptoglobinin saptanamadığı durumlarda kan değerleri düşer. Yeni doğanda düşük olduğu için hemoliz değerlendirmesinde kullanılmamalıdır.

Sistatin C

Tüm vücut hücrelerinde sentezlenir. Sistein proteaz inhibitörüdür. Hücre içi protein ve peptidlerin katabolizmasında rol alır. Dolaşımdan Glom. Filtr.(GF) ile uzaklaştırılır, tubuler reabsorbsiyona uğrar. Sabit sentez hızı ( enfeksiyondan etkilenmez) ve serbest GF nedeni ile glomerüler filtrasyon hızının (GFR) endojen bir göstergesidir. GFR 80 – 40 ml/dk olan kişilerde serum kreatininden daha değerlidir.

Çeşitli Klinik Durumlarda Ölçümü Yararlı Olan Proteinler:

Klinik durum Spesifik protein
Enfeksiyona duyarlılık IgG, A, M, C3, C4, CH-50
İnflamasyon CRP, SAA, PCT, IL, SPE’de a1,a2 ­, IgG,M
Hemoliz Hp, Hx, serbest hemoglobin
KC de sentez boz. Prealbumin, albumin, kolin esteraz, Faktör VII
Beslenme yetm. Prealbumin, RBP, Trf
Protein kaybı Total protein, albumin
Fe¯anemisi- kronik hast. anemisi ayırımı TRF satürasyonu, sTfR, Ferritin
Kompleman tüketimi C3, C4
    Makale Yazarı: duslerkulup2

Sizde yorum yazabilirsiniz...

Kameralı Sohbet